 Căn
hộ Studio
Căn hộ studio (Studio Apartment) tại Anh
ban đầu được thiết kế để phục vụ mục đích cho thuê, thường nằm tại các khu
trung tâm thành phố. Học sinh, sinh viên và người đi làm còn độc thân, chủ yếu
trong độ tuổi từ 18 đến 30, hay tìm kiếm các căn hộ dạng này. Về sau, căn hộ
studio phổ biến hơn, xuất hiện nhiều trong các dự án xây dựng và được nhiều
người mua để ở. Ngoài Anh, còn có Mỹ, Australia, Singapore... đề cập đến khái
niệm studio này trên thị trường bất động sản. Studio còn có tên khác là "bachelor"
hoặc "efficiency".
Tại
các thành phố lớn như New York,
người ta còn có khái niệm "L-shaped" hay "alcove" studio rất thịnh hành. Trong đó, các nhà thầu
nội thất thường bố trí sẵn các vách ngăn nhẹ và tạo ra không gian mở.
Tại
Singapore, căn hộ studio
được đưa vào chương trình nhà ở quốc gia ( public housing) nhờ đó Singapore
đã giải quyết rất tốt vấn đề chỗ ở cho người có thu nhập trung bình và thấp.
Ngược hẳn với penthouse, căn hộ studio có
diện tích hạn chế. Thông thường những căn hộ studio ngày nay có diện tích tối
đa là 60 m2, diện tích tối thiểu có thể chỉ 25 m2. Điểm cơ bản nhất của căn hộ
này là "mọi không gian nằm trong một không gian", không có vách ngăn
chia, là một căn phòng rộng, thực hiện đầy đủ các chức năng như ngủ, tiếp
khách, bếp... chỉ có toilet thường được quây vào một góc riêng. Trong một số
trường hợp, khi cải tạo, nhằm tăng những góc nhìn không gian cho căn nhà, các
căn hộ loại này được sử dụng vách kính cho toilet.
Cuộc sống trong một căn hộ studio với một
số người được coi là lý tưởng. Thuận lợi nhất là có thể "với" lấy bất
kỳ những gì mình cần trong tầm tay. Ngoài ra, căn hộ studio còn tiết kiệm được
rất nhiều năng lượng trong chiếu sáng, sửa ấm... Việc lau chùi, dọn dẹp trong
căn hộ này cũng dễ dàng và nhanh gọn hơn rất nhiều. Và tất nhiên, mức giá của
căn hộ sẽ thuộc loại khả thi và phù hợp túi tiền của nhiều người. Nhưng không
gian nhỏ đồng nghĩa với việc nơi cất giữ đồ đạc cũng sẽ rất hạn chế. Chính vì
vậy, gọn gàng là tiêu chí cơ bản nhất. Sự bừa bộn sẽ làm cho không gian đã nhỏ
càng trở nên chật hẹp hơn.
Căn
hộ studio có thể sẽ là giải pháp trong tương lại gần tại Việt Nam? Thực tế là
ở Tp.HCM ngày càng có nhiều căn hộ loại này. Với diện tích nhỏ và giá bán/thuê
thấp, mọi người dân đều có khả năng sở hữu. Với gia đình trẻ hoặc các đối tượng
độc thân đây là giải pháp phù hợp nhất khi họ vừa muốn sở hữu căn hộ riêng mà
không quá tốn tiền.
Tại
Hà Nội loại hình căn hộ Studio đang được các chủ đầu tư cải tạo lại từ các căn
hộ chung cư cũ với mục đích để bán hoặc cho thuê. Xu hướng loại căn hộ studio
này hiện có sức hấp dẫn rất lớn tại Hà Nội, nơi đang chịu sức ép về nhà ở cho
đối tượng thu nhập.
Mới
đây, Nghị định 71 của Chính phủ chính thức đưa chung cư mini vào diện quản lý. Như
vậy, chúng ta đã thừa nhận sự tồn tại của các căn hộ studio và theo đó, người
sử dụng có quyền mua bán, chuyển nhượng và tiến hành các loại hình giao dịch
như các loại bất động sản khác. Loại hình nhà này được giới kinh doanh bất động
sản hào hứng đón nhận. Khi giá nhà thương mại quá cao, khi nhà ở xã hội quá
nhiều vấn đề thì các căn hộ studio có khả năng thỏa mãn nhu cầu nhà ở cho đối
tượng thu nhập thấp có sức hấp dẫn rất lớn.
Tuy
nhiên, sự phát triển của các căn hộ dạng này với số lượng lớn và tập trung sẽ
dẫn tới nhiều hệ lụy. Các chung cư mini được xây dựng trên một diện tích đất
hạn chế và trên cơ sở của hệ thống hạ tầng bất biến khiến tình trạng quá tải về
cấp thoát nước, vệ sinh môi trường, điều kiện phòng cháy chữa cháy không thỏa
mãn v..v..Mặt khác, môi trường xã hội không nên tập trung một dạng đối tượng
(thu nhập thấp) mà thay vào đó là sự đa dạng về thành phần trong cộng đồng dân
cư.
Không thể phủ nhận những ưu điểm của
căn hộ studio, tuy nhiên để tránh những ảnh hưởng xấu của loại hình căn hộ này,
nên xây dựng xen cài căn hộ studio với các căn hộ phổ thông theo một tỷ lệ nhất
định. Cách làm này giải quyết được 3 vấn đề: thẩm mỹ kiến trúc, xã hội và kinh
tế nên có tính khả thi cao hơn.
Giải pháp xen cài căn hộ studio với
loại căn hộ diện tích lớn hơn, để toà nhà có cơ cấu căn hộ đa dạng, hài hoà về thẩm mỹ kiến trúc
và dễ dàng tổ chức đột biến về không gian. Với hình thức này, chủ đầu tư có thể
khảo sát nhu cầu của khách hàng để phân bố tỷ lệ căn hộ lớn nhỏ tuỳ theo kết
quả khảo sát thị trường. Về mặt kinh tế, hệ thống kỹ thuật trong toà nhà không
quá nhiều sẽ giúp hạ giá thành xây dựng mỗi m2 xuống thấp hơn.
Trong xã hội hiện đại, quan niệm
ngôi nhà gắn bó suốt đời với chủ sử dụng không còn hiện hữu. Thay vào đó, căn
hộ studio sẽ gắn bó với đối tượng thu nhập thấp trong thời gian ngắn. Khi có
điều kiện tài chính tốt hơn, gia chủ có thể chuyển đến nơi ở mới. Tuy nhiên,
nếu không quản lý về chất lượng và các yêu cầu cụ thể về kiến trúc, xây dựng và
hạ tầng kỹ thuật, sẽ dẫn tới việc chúng ta cho phép xây dựng những nhà trọ rẻ
tiền để bán và cho thuê, có thể rơi vào tình trạng đánh tráo khái niệm. Thực tế
hiện nay, chúng ta rất khó quản lý số lượng nhân khẩu trong một hộ gia đình.
Xét quyền tự do cá nhân và quyền sở hữu tài sản, chủ đầu tư không nên và không
thể can dự số lượng người sử dụng căn hộ. Vì vậy, Bộ xây dựng cần có những định
chế cụ thể cho việc xây dựng và quản lý loại hình căn hộ studio.
Căn hộ studio đã khẳng định chỗ đứng
trên thị trường bất động sản. Thay vì các biện pháp cấm đoán trước đây, chúng
ta cần có những phương án thiết kế căn hộ hợp lý đi đôi với việc tìm ra những
giải pháp quản lý hữu hiệu để các căn hộ loại này phát huy tốt nhất khả năng
phục vụ cho xã hội.
| 
